مقایسه [ بخاری تابشی ] گازی با سایر سیستم‌های گرمایشی
محتوای جدول
در حال حاضر صنعت گرمایشی به سمت تکنولوژی‌های نوین کشیده شده است. امروزه ردپای تولید حرارت در مکان‌های مختلف دیده می‌شود. با توجه به نیاز روز افزون صنایع مختلف به گرمایش پایدار و اقتصادی، دستگاه‌ها و تجهیزات زیادی تولید شده‌اند. یکی از این تجهیزات صنعتی حرارتی، بخاری‌های تابشی گازی یا هیترهای تابشی گازی هستند. رویکرد حرارتی متفاوت این تجهیزات آن‌ها را کاملا مهیای استفاده تحت شرایط مختلف کرده است. در این مقاله با بررسی تمامی قابلیت‌های این هیترها، مقایسه کاملا منصفانه‌ای با دیگر تجهیزات هم رده آن‌ها انجام داده‌ایم. این مقایسه شامل بررسی ساختار و عملکردها، قدرت حرارتی و بارزترین ویژگی‌ها و سایر موارد است. مقایسه جامع این تجهیزات برتر تولید حرارت صنعتی، امکان شناخت بهتر و کامل‌تر آن‌ها را فراهم می‌کند. نتیجه نهایی این مقاله انتخاب بهترین و ایده‌آل‌ترین گزینه برای شرایط و مکان‌های مختلف خواهد بود. لذا دعوت می‌کنیم این فرصت طلایی را از دست ندهید. خودتان را آماده مطالعه آخرین نقدهای گروه تولید محتوای هیمورا در رابطه با بهترین تجهیزات حرارتی کنید.
مقدمه
در آسمان صنعت حرارت، ستاره‌های نام آشنایی دیده می‌شود. یکی از روشن‌ترین این ستاره‌ها، بخاری‌های تابشی گازی هستند که باید آن‌ها را طلایه‌دار حرارتی تمامی مکانها بدانیم. از جمله هم قطارهای این تجهیزات هیترهای کابینتی و جت هیترها هستند. هر سه این تجهیزات حرارتی توانسته‌اند، لحظه به لحظه و گام به گام به افق روشن صنعت حرارت نزدیک شوند.
هر کدام آن‌ها، لیست بلندبالایی از مزیت‌ها را دارند که امیدواریم در این متن همه را کامل شرح دهیم. گاهی این دستگاه‌ها در مرام رقابت چنان به هم نزدیک هستند که تفکیک اینکه کدام می‌تواند بهترین باشد، سخت است. می‌خواهیم از نزدیک وارد دنیای حرارتی آن‌ها شویم.
در شکل و شمایل خورشید بدرخش و گرم کن
در دنیایی که سرعت در پیشرفت و اقتصاد، حرف اول را می‌زند، تجهیزات توانمندی بوجود آمده‌اند. از نماینده خورشید در سرزمین صنعت حرارتی حرف می‌زنیم. دستگاهی که مکانیسم آن ریشه در طبیعت دارد.
این دستگاه، انرژی حاصل از سوختن گاز داخل مشعل را از میان لوله‌های U شکل عبور می‌دهد. این لوله‌ها که جنس آتش‌خواری دارند، می‌توانند حرارت مشعل را به دماهای بسیار بالا برسانند. این حرارت بعد از رسیدن به نقطه تابش، توسط صفحات موسوم به رفلکتور به سمت پایین ساطع می‌شود.
این دستگاه‌ها امروزه با نام بخاری تابشی گازی لوله‌ای شناخته می‌شوند. تجهیزاتی با عملکرد دقیقا مشابه خورشید، که در آن امواج الکترومغناطیسی به صورت تشعشات گرمایی به سمت پایین بازتاب می‌شوند. این امواج هر آنچه که در مسیرشان باشد را مورد آماج گرم خود قرار خواهند داد.
موشکی در آسمان حرارتی
اگر قرار باشد هوای سرد از یک طرف وارد دستگاه شده و از طرف دیگر بصورت هوای گرم خارج شود، نام آن را چه خواهید گذاشت؟ با مکانیسمی سروکار داریم که کاملا وابسته به جریان هواست. در تجهیزاتی که از این مکانیسم استفاده می‌کنند، فن آکسیال نقش محوری را در تولید هوای گرم ایفا می‌کند.
این تجهیزات تحت عنوان هیتر موشکی یا همان “جت هیتر” قادر هستند، هوای سرد را به داخل خود بکشند. این حرارت پس از گرم شدن داخل یک محفظه بسته، توسط فن مجددا به محیط بیرون پرتاب خواهد شد.
با این دستگاه پنجه در پنجه زمستان بیاندازید
شکوه حرارتی در همین جا خلاصه می‌شود. جایی که حرارت عظیمی به یکباره از داخل غول صنعت حرارتی خارج خواهد شد. تمامی تلاش‌ها و ایده‌های تولیدکنندگان در این دستگاه به واقعیت پیوسته است. هیترهای کابینتی یا کوره هوای گرم، نام شناخته شده این دستگاه‌هاست.
حیاتی ترین قسمت‌های این گرماساز، فن‌های دمنده، مشعل، کوره نسوز و مبدل‌های حرارتی است. در این هیتر، حرارت حاصل از سوختن سوخت‌های فسیلی داخل مشعل، وارد کوره می‌شود. این کوره متشکل از لوله‌ها و صفحات کلکتوری است که می‌توانند بیشترین حرارت مشعل را دریافت کنند. پس از دریافت حداکثر حرارت، فن‌های دمنده این حرارت را به سمت بیرون پرتاب خواهند کرد.
بیشتر بخوانید: نحوه نصب گرماتاب گازی : گام به گام تا دستیابی به تأمین گرمای اقتصادی
تفاوت‌های بنیادین سه تفنگدار حرارتی عرصه صنعت
تا اینجا متوجه شده‌اید که اصلی‌ترین تفاوت بین این سه دستگاه، در ساختار و طراحی آن‌هاست. صنعت حرارت کاملا به این تفاوت‌ها نیاز دارد؛ چراکه تنوع استفاده در شرایط و مکان‌های مختلف را در پی داشته است.
هر کدام این تجهیزات، قابلیت‌های ناگفته‌ای دارند که می‌تواند آن‌ها را نسبت به هم برتری دهد. در این قسمت قصد داریم در کنار معرفی تفاوت‌ها، به بیان شباهت‌های آن‌ها نیز بپردازیم.
دنیاهای متفاوت گرمایشی
یکی از اصلی ترین تفاوت‌های بین بخاری تابشی گازی با دیگر تجهیزات در مکانیسم تولید و انتقال حرارت است. بخاری‌های تابشی، اختصاصی‌ترین روش تولید و تابش امواج حرارتی هستند. این بخاری‌ها می‌توانند حرارت مشعل را به صورت امواج مادون قرمز به محل موردنظر بتابانند.
اما در مقابل هیترهای کابینتی و جت هیترها دستگاه‌های مختص تولید هوای گرم به شمار می‌روند. یعنی در جایی که نیاز به گرمایش از طریق هوا باشد، این دستگاه‌ها بدون شک در اولویت خواهند بود. این تجهیزات برای ایجاد گرما در محیط، نیاز به مکش هوای سرد به داخل دستگاه دارند. این هوا پس از گرم شدن مجددا توسط فن دستگاه به بیرون انتقال خواهد یافت.
تفاوت در استراتژی تولید حرارت
در این قسمت می‌خواهیم ببینیم در پشت صحنه گرمایشی با این بخاری‌ها چه اهدافی خوابیده است. در ادامه خواهید دید که تمرکز گرمایشی این دستگاه‌ها هم با یکدیگر تفاوت اساسی دارد.
بخاری تابشی گازی از جمله تجهیزات ایجاد کننده گرمایش موضعی است. جایی که قرار باشد گرما به صورت دقیق و هدفمند به افراد یا سایر جانداران برسد، از این تجهیزات استفاده می‌شود. به عبارت خیلی بهتر، هدف اصلی این دستگاه‌ها، گرمایش هوا نیست. هدف رساندن گرما دفیقا به اهداف خاص و تعیین شده است. البته این حرارت پس از برخورد به تمامی اجسام و بازتاب آن، هوا را نیز گرم خواهد کرد.
اما دو دستگاه دیگر، نمایندگان تولید گرما در سطح کلان و منطقه‌ای هستند. یعنی از همان ابتدا وظیفه‌ای جز گرم کردن هوا آن هم در سطح گسترده ندارند.
همین اهداف متفاوت در گرمایش، ریشه پیدایش تفاوت‌های دیگری هم بوده است.
تفاوت‌ها به دایره قدرت هم کشیده شده است!!!
اکنون دانسته‌اید که هر سه این دستگاه‌ها برای اهداف متفاوتی ساخته شده‌اند. هرکدام دنیاهای متفاوتی دارند که آن‌ها را مناسب برای شرایط و مکان‌های مختلف کرده است. مسلما تفاوت در هدف به تفاوت در قدرت و توان گرمایشی دستگاه هم ختم می‌شود.
بخاری تابشی گازی به دلیل تمرکز بر گرمایش موضعی، نیاز به توان حرارتی بالا برای ایجاد گرمای وسیع ندارد. البته همین موضوع مزایای زیادی را نیز به همراه داشته است. اگر به دنبال عنصر شماره یک، جهت صرفه جویی در میزان مصرف سوخت و انرژی هستید، لازم نیست جای دوری بروید. این بخاری در این زمینه، سرآمد دستگاه‌های حرارتی صنعتی است.
مطمئنا دو دستگاه دیگر که قرار است فضای بسیار بزرگی را گرم کنند، به توان تولید حرارت بالایی احتیاج دارند. البته همین موضوع، مصرف سوخت بالایی را هم می‌طلبد.
نکته
میزان قدرت گرمایشی یک دستگاه حرارتی به “تعداد پاس‌های حرارتی” آن بستگی دارد. در این راستا بخاری تابشی گازی و انواع جت هیترها تک پاس هستند؛ یعنی در مسیر خروج گرما به بیرون دستگاه تنها یک مانع حرارتی وجود دارد. در حالیکه هیترهای کابینتی از ۳ مرحله پاس حرارتی شامل لوله‌ها و صفحات کلکتوری تشکیل شده‌اند. بنابراین دلیل قدرت عظیم گرمایشی این هیترها ریشه در تعداد پاس‌های حرارتی آن دارد.
گستردگی تفاوت در زمین‌های خودی
امروزه تولید بخاری تابشی گازی تنها به نوع لوله‌ای محدود نمی‌شود. مدل‌های سرامیکی و قارچی نیز از دیگر تولیدات بخاری‌های تابشی به شمار می‌روند. انواع سرامیکی و لوله‌ای دارای شکل خطی بوده و از سوخت گاز برای تولید گرما استفاده می‌کنند. اما مدل‌های قارچی بخاری تابشی گازی به شکل یک چراغ ایستاده طراحی می‌شوند.
جت هیترها دستگاه‌هایی با بیشترین تنوع از لحاظ طراحی و نوع مصرف انرژی هستند. این تجهیزات در مدل‌های گازی، گازوئیلی، دو گانه‌سوز و برقی تولید می‌شوند. البته این تنوع تولید شامل طراحی به صورت تک موتوره و دو موتوره، دودکش‌دار و بدون دودکش، باک دار و بدون باک نیز می‌شود.
در جایگاه سوم نیز هیترهای کابینتی با مدل‌های گازی، گازوئیلی و دو گانه‌سوز قرار دارند. امروزه تولیدات این دستگاه با توان تولید حرارت ۲۵۰ هزار و ۳۵۰ هزار کیلو کالری در ساعت همه نگاه‌ها را به سمت خود جذب کرده است.
حرارت بدون مرز، جایی که تفاوت اصلی آشکار می‌شود
در عصری قرار داریم که شگفتی در قدرت تنها به توان عظیم و خارق‌العاده دستگاه محدود نمی‌شود. امروزه تجهیزاتی به وجود آمده‌اند که فارغ از هر شرایطی، قادرند گرمای موثری ایجاد کنند.
بخاری‌های تابشی گازی، دستگاه‌هایی هستند که می‌توانند تمام شرایط محیطی را دور بزنند. از این تجهیزات باید به عنوان تنها گزینه روی میز برای استفاده در فضاهای باز و نیمه باز نام برد.
رویکرد حرارتی این دستگاه‌ها به گونه‌ای است که به هوا و جریانات دائمی هوا وابستگی ندارد. به عبارت دیگر، باد، برف یا باران مهم نیست. این هیتر همچنان کار خود را انجام خواهد داد.
حتی روش تولید و تابش امواج بهترین راهکار برای فضاهایی است که امکان اتلاف حرارتی در آن بالاست. در حالیکه شرط کارایی هیترهای کابینتی و جت هیترها در فضاهای بسته، وجود عایق‌بندی اصولی و عدم خروج هوای گرم از محیط است.
برخی مواقع لازم است دستگاه در محیطی به غیر از فضاهای سرپوشیده و در محیط و هوای آزاد نصب شود. در این صورت هیچ دستگاهی توان خودنمایی نداشته و تنها گزینه ایده‌آل، بخاری تابشی گازی خواهد بود. دلیل آن هم این است که دستگاه‌های تولید هوای گرم اجباری از گزینه هوا برای ایجاد گرمایش استفاده می‌کنند. هوای گرم هم در فضای باز بلافاصله پس از تولید از دسترس خارج می‌شود. در این صورت عملا کارایی دستگاه بی‌فایده خواهد بود.
آیا استقلال کاری می‌تواند تفاوت‌ها را رقم بزند؟
هر سه ضلع مثلث گرمایش صنعتی، مستقل‌ترین دستگاه‌های تولید حرارت محسوب می‌شوند. این موضوع باعث شده که به عنوان منابع گرمایشی مستقل هم شناخته شوند. اما تفاوت‌ها دقیقا بعد از تولید حرارت مشخص می‌شود.
بخاری تابشی گازی و جت هیترها دستگاه‌هایی هستند که صفر تا صد تولید و انتقال گرما را خود انجام می‌دهند. این دستگاه‌ها مخصوص انتقال مستقیم و بدون واسطه حرارت به محیط هستند. در نتیجه نیازی به تجهیزات وابسته و جانبی جهت توزیع حرارت در محیط ندارند. وظیفه انتقال گرما در هیتر تابشی بر عهده صفحات بازتاب دهنده است؛ ولی در جت هیتر، فن دمنده عمل پرتاب باد گرم را انجام می‌دهد.
اما در ضلع سوم این مثلث حرارت، هیترهای کابینتی قرار دارند. این هیترها قدرتمندترین تجهیزات گرمایشی هستند. جهت استفاده حداکثری از توان گرمایشی بالای آن‌ها باید حتما عمل کانال‌کشی انجام شود. کانال‌کشی، امتیاز منحصر بفرد این بخاری‌ها برای انتقال بهینه حرارت به نقاط و فضاهای مختلف به حساب می‌آید.
جذابیتی تازه در تعداد و محل نصب بخاری
یکی دیگر از تفاوت‌های جذاب بین این سه دستگاه در محل نصب آن‌هاست. برای روشن‌تر شدن موضوع، مکان خاصی را در نظر می‌گیریم. مرغداری‌ها یکی از مراکزی هستند که هر سه این هیترها قابلیت استفاده را دارند.
بخاری تابشی گازی بخاطر ایجاد گرمایش مستقیم و متمرکز باید زیر سقف سالن و دقیقا بالای سر پرندگان نصب شوند. در این صورت حرارت بصورت امواج از بالا به پایین به بدن پرندگان منتقل خواهد شد. جت هیترها نیز همانند بخاری‌های تابشی، داخل سالن مرغداری نصب می‌شوند. اما با این تفاوت که باید روی پایه‌های مناسبی قرار بگیرند.
اما بهترین مکان برای نصب هیترهای کابینتی در چنین سالن‌هایی، روی زمین و در بیرون از محل اصلی است. حرارت حاصله می‌تواند از طریق کانال‌کشی به داخل منتقل شود.
مرغداری مکان مناسبی برای نشان دادن تفاوت بین این دستگاه‌هاست. جهت برقراری تعادل گرمایی در یک سالن بسته و حساس مرغداری باید مواردی را در نظر بگیریم.
تعداد نصب بخاری تابشی گازی در یک سالن بزرگ مانند مرغداری زیاد است. این دستگاه‌ها معمولا در تعداد بالا و در محل‌های تعیین شده‌ای بالای پرندگان نصب می‌شوند. این موضوع در مورد جت هیترها هم صادق است. جهت گردش مناسب هوای گرم و ایجاد چرخه کامل گرمایشی در محیط معمولا تعدادی جت هیتر داخل سالن قرار می‌گیرند.
اما هیترهای کابینتی بدلیل داشتن توان گرمایشی بالا، با تعداد کمتر نسبت به دو دستگاه مذکور، در سالن استفاده می‌شوند.
امروزه مفهوم گرما، دیگر رنگ باخته است!!!
با روی کارآمدن تجهیزات پیشرفته، مفاهیم جدیدی وارد دنیای حرارت شده است. امروزه دستگاه‌هایی ساخته شده‌اند که می‌توانند واژه حرارت را از مفهوم ساده آن به مرحله کامل‌تری ارتقاء دهند.
کانال‌کشی یکی از دلایل اصلی این ارتقاء مرحله بوده است. دستگاه‌های تولید هوای گرم مانند جت هیترهای دو موتوره و هیترهای کابینتی می‌توانند از طریق کشیدن کانال، هوای تازه بیرون را گرم کرده و وارد محیط کنند. در واقع این تجهیزات در کنار ایجاد گرما می‌توانند در نقش سیستم تهویه مطبوع نیز ظاهر شوند.
در مکان‌هایی که سیستم‌های فن تهویه بازیگر اصلی آن هستند، این نوع شیوه گرمایشی می‌تواند کاملا موثر باشد.
شما در جدول زیر می‌توانید تفاوت‌های موجود بین بخاری تابشی گازی و دو هیتر دیگر را مشاهده نمایید.
| نام دستگاه | مکانیسم تولید حرارت | استراتژی حرارتی | امکان استفاده به عنوان تهویه مطبوع | قابلیت استفاده در فضاهای باز و نیمه‌باز | بارزترین ویژگی | تعداد پاس حرارتی |
| بخاری تابشی گازی | تولید و تابش امواج حرارتی | گرمایش موضعی و متمرکز | ندارد | دارد | ایجاد گرما در هر شرایطی – کمترین میزان مصرف سوخت | 1 |
| جت هیتر | تولید و پرتاب هوای گرم | گرمایش در سطح گسترده | دارد ( در مدل دو موتوره) | ندارد | تنوع تولید فراوان | 1 |
| هیتر کابینتی | تولید و پرتاب هوای گرم | گرمایش در سطح گسترده | دارد | ندارد | قابلیت کانال کشی – بازدهی بسیار بالا | 3 |
سوال
شاید به طور کامل با ویژگی‌ها و قابلیت‌های بخاری تابشی گازی و سایر هیترها آشنا شده‌اید. به نظر شما چه تفاوت‌ها و اختلافات قابل توجهی بین این دستگاه‌ها وجود دارد. لطفا نظرات و دیدگاه‌های خود را در این باره در پایین همین صفحه برایمان ارسال کنید.
بخاری تابشی گازی یکی از کلیدی‌ترین دستگاه‌ها برای استفاده در فضاهای بسته، سرپوشیده، باز و نیمه باز هستند. دلیل آن هم به خاطر مکانیسم عملکرد کاملا متفاوت این دستگاه‌هاست. این تجهیزات بدون نیاز به هوا و در کمال خونسردی قادرند، امواج حرارتی را بر هر چیزی منعکس کنند.
در این مقاله سعی کرده بودیم این دستگاه را با جت هیترها و هیترهای کابینتی دو یار دیرینه تولید هوای گرم، مقایسه کنیم. در حال حاضر عرصه رقابت بین این تجهیزات کاملا داغ داغ است. بنابراین باید در چنین متنی به بررسی تفاوت‌های اساسی بین آن‌ها اشاره می‌کردیم.
بررسی این تفاوت‌ها براساس موارد زیر انجام گرفته بود:
نحوه تولید و انتشار حرارت در محیط، تفاوت قدرت و توان حرارتی و دلایل آن، بررسی تنوع در طراحی و تولید، توضیح تفاوت‌های ساختاری و طراحی، اهداف پشت قضیه گرمایش با این دستگاه‌ها، بهترین مکان‌های نصب این تجهیزات، معرفی بارزترین ویژگی‌ها و قابلیت‌های آن‌ها
بیشتر بخوانید: لیست قیمت گرماتاب: ۵ نوع متنوع برای تمام نیازها
سوالات متداول
آیا در ساختار هر سه این دستگاه‌ها فن وجود دارد؟
در دستگاه‌هایی که هوای گرم تولید می‌کنند، یک پای ثابت آن‌ها، فن است. این فن هم به عنوان مکش هوای سرد و هم به عنوان دمنده هوای گرم کاربرد دارد. اما در بخاری تابشی گازی مثلا نوع لوله‌ای، فن تنها حالت مکندگی دارد. عملکرد این فن باعث انتقال بهتر حرارت مشعل داخل لوله‌ها می‌شود. یکی از اهداف دیگر تعبیه این نوع فن، مکش آلاینده‌ها و محصولات احتراقی مشعل و انتقال آن به دودکش است.
آیا یکی دیگر از تفاوت‌های اساسی این سه دستگاه در محل قرارگیری مشعل است؟
قطعا بله. مشعل بکار رفته در بخاری تابشی گازی نوع لوله‌ای و جت هیتر، داخل خود دستگاه قرار دارد. این موضوع ممکن است، دستگاه را با چالش‌هایی روبرو کند. چون مشعل داخل دستگاه است در صورت ایجاد مشکل برای این قطعه حیاتی، کل دستگاه باید جهت تعمیر به مرکز یا نمایندگی تعمیرات منتقل شود.
در حالیکه مشعل بکار رفته در هیترهای کابینتی در خارج از دستگاه قرار دارد. این مشعل بسیار پر قدرت و اختصاصی است. در صورت خرابی نیازی به جابجایی کل دستگاه نیست و می‌توان از یک مشعل یدکی جایگزین استفاده کرد.
اقتصادی‌ترین راهکار گرمایشی استفاده از کدامیک از این دستگاه‌هاست؟
پاسخ این سوال به موارد مختلفی بستگی دارد. یکی از این موارد، محل و مکان مورد استفاده هیتر است.
بخاری تابشی گازی اقتصادی‌ترین راهکار برای گرمایش رستورانی و مراکز کافی‌شاپی و فست فودی است. چرا که تنها راهکاری است که می‌تواند جوابگوی گرمایش فضاهای باز و نیمه باز در این مراکز باشد.
در حالیکه در محل‌های دیگر مانند مرغداری‌ها و یا گلخانه‌ها، نیاز به تعداد نصب بالای این تجهیزات است. این تجهیزات کمترین میزان مصرف سوخت را دارند؛ ولی با این حال افزایش تعداد منجر به افزایش هزینه‌های نصب، نگهداری و سرویس آن‌ها می‌شود. ما در مقاله‌ای جداگانه تحت عنوان “راهکارهای کاهش مصرف گاز در گرماتاب‌ها: صرفه‌جویی در هزینه‌های انرژی” به بررسی تمام دلایل اقتصادی بودن این دستگاه‌ها پرداخته‌ایم.
